Veip Disinfectants | Intensieve veehouderij

Intensieve veehouderij

July 22, 2016
|

Reiniging en desinfectie in dierverblijven

Dat een goede hygiëne in dierverblijven zowel economisch als op het vlak van dierenwelzijn van groot belang is hoeven wij u waarschijnlijk niet meer te vertellen. Er zijn echter een aantal zaken waarop gelet dient te worden om de reiniging en desinfectie op een zo doeltreffend mogelijke wijze uit te voeren. Met het oog op een optimaal hygiëneresultaat moeten reiniging en desinfectie apart plaatsvinden. Bovendien kunnen reinigingsmiddelen de werking van desinfectiemiddelen negatief beïnvloeden of zelfs geheel teniet doen. Belangrijk is dat reiniging en desinfectie niet gebeurt in aanwezigheid van dieren om onnodige belasting van het dier door chemicaliën te voorkomen. U kunt de dierverblijven na de desinfectie ronde met water naspoelen om inname van ongewenste stoffen te vermijden (bijvoorbeeld door het likken van dieren aan oppervlakken of tralies). Voor zowel reinigings- als desinfectiemiddelen geldt dat overdosering niet leidt tot betere hygiëneresultaten. Bovendien wordt hierdoor het milieu onnodig belast. Houdt u zich aan de dosering zoals op de verpakking wordt aangegeven om een optimaal resultaat te bereiken. Om overdosering te voorkomen kan gebruik worden gemaakt van doseerapparatuur, die eenvoudig op het waterleidingnet is aan te sluiten.

Soorten reinigingsmiddelen

We onderscheiden vaak drie hoofdcategorieën reinigingsmiddelen. Zure-, neutrale- en alkalische reinigingsmiddelen. Zure reinigingsmiddelen worden met name toegepast om urinesteen (urineaanslag), kalkaanslag en roest te verwijderen. Bij het gebruik van zure middelen is tijd een factor om rekening mee te houden. Vloeren, wanden en kooien niet langer dan 20 minuten laten inweken, omdat er anders een witte (moeilijk te verwijderen) aanslag ontstaat op het oppervlak. Te lang inweken kan aantasting van materialen zoals beton, steen en metalen veroorzaken. Ook textiel en bepaalde kunststoffen zijn niet goed bestand tegen langdurige inwerking van zuren.

Neutrale reinigingsmiddelen worden vaak gebruikt voor de dagelijkse reiniging van vloeren, wanden en apparatuur. Ze zijn mild voor mens en materiaal en langer inweken is daardoor dus mogelijk.

Alkalische reinigingsmiddelen worden toegepast om organische vervuiling, zoals feces-, bloed- en voerresten (eiwitten en vetten) te verwijderen. Afhankelijk van de vervuilingsgraad kan er gekozen worden voor een zwak of sterk alkalisch middel. Het spreekt voor zich dat sterke middelen agressiever zijn ten opzichte van materialen dan zwakke. Alkalische reinigingsmiddelen met een relatief hoog percentage (>5%) natronloog zijn weliswaar erg effectief, maar kunnen aantasting van materialen (hout en metalen) veroorzaken. Ook hierbij wordt aangeraden om een inweektijd van ten hoogste 20 minuten aan te houden. Alkalische reinigers zijn ook als schuimreinigers verkrijgbaar, dit is met name handig voor de reiniging van verticale oppervlakken. Door de betere hechting van het middel aan het oppervlak wordt een langere contacttijd verkregen en daardoor kan het reinigingsmiddel langer zijn werk doen. Schuimmiddelen worden met lage- of hogedruk apparatuur aangebracht. Om inhalatie- en irritatieproblemen te voorkomen is veelal het gebruik van persoonlijke beschermingsmiddelen (maskers en handschoenen) aan te bevelen.

Waarom wordt er gedesinfecteerd?

Desinfectie is het terugbrengen van de hoeveelheid ziekteverwekkende micro-organismen tot een aanvaardbaar niveau. Immers een te hoog percentage micro-organismen kan leiden tot infecties, ziektes en zelfs sterfte van dieren. Voorbeelden van excessen kennen we allemaal zoals de mkz- en varkenspestvirusepidemie, vogelgriep, de legionella-uitbraak en de vele vormen van salmonella-infecties.

Onder micro-organismen worden onder meer verstaan bacteriën, schimmels, gisten en virussen. Deze zijn met toegelaten desinfectiemiddelen te vernietigen. In Nederland is de toelating van desinfectiemiddelen wettelijk geregeld en de uitvoering daarvan is in handen van het College Toelating Gewasbeschermingsmiddelen en Biociden (CTGB) te Wageningen. Dit College verstrekt aan ieder toegelaten desinfectiemiddel een vier of vijfcijferig getal + N nummer. Het nummer dient altijd op het etiket te worden vermeld.

De keuze van het te gebruiken desinfectiemiddel wordt bepaald door het te bestrijden micro-organisme. De meeste middelen zijn wel in staat om bacteriën, schimmels en gisten te doden. Slechts enkele producten zijn effectief tegen virussen waarvan de belangrijkste op basis van chloor, aldehyden en perazijnzuur zijn. Een actuele lijst van in Nederland toegelaten middelen bij de uitbraak van een dierziekte, vind u op de site van de Voedsel en Waren Autoriteit.

Werkzame bestanddelen

We onderscheiden verschillende groepen werkzame bestanddelen te weten:

· alcoholen,

· aldehyden,

· chloor- of jodiumverbindingen,

· peroxiden en zuren

· quaternaire ammoniumverbindingen

In sommige producten worden ook combinaties van bovenstaande bestanddelen gebruikt, om zodoende een breder werkingsspectrum te krijgen.

tabel

Verklaring van de symbolen: ++ goed, + voldoende, + matig – slecht

Bron: Veen M.C.M., Wille J.C. Keuzecriteria voor desinfectantia. Ziekenhuishygiëne en infectiepreventie (1991)

Desinfectie in dierverblijven

Voor oppervlaktedesinfectie in dierverblijven komen over het algemeen middelen op basis van chloor, aldehyden of quaternaire ammoniumverbindingen (of combinaties hiervan) in aanmerking. Let er wel op dat bij gebruik van de quaternaire ammoniumverbindingen de desinfectie regelmatig moet worden afgewisseld met een middel op basis van chloor of aldehyden voor het bereiken van een optimale desinfectie (Resistente micro-organismen zijn ongevoelig voor het gebruikte desinfectiemiddel).

Let er ook altijd op bij de aanschaf van het desinfectiemiddel of het wel toegepast mag worden voor de desinfectie van verblijfsruimten voor dieren. Dit dient vermeld te zijn op het etiket. Er staan meer belangrijke dingen op zoals de aanbevolen dosering, de gebruiksaanwijzing, het wettelijk gebruiksvoorschrift, de bijzondere gevaren en de veiligheidsaanbevelingen.

Voor hand- en huiddesinfectie zijn producten op basis van alcohol of jodium zeer geschikt. Chloorhexidine is minder geschikt vanwege het beperkte werkingsspectrum (alleen werkzaam tegen bacteriën en in mindere mate op lipofiele virussen). Het dragen van handschoenen alleen is geen garantie dat besmetting niet optreedt. Vooraf dienen de handen grondig te worden gedesinfecteerd, alsmede de onderarmen.